Modern Optiğin Kurucusu: İbnü`l Heysem Hayatı, Eserleri ve Teorileri

Görsel 1
GuzelPara : 38.000
Fiyat:
40,00 TL + KDV
Sınırlı Sayıda
Önsözden
İslam Uygarlığı'nın klasik döneminde yetişmiş büyük bilgin ve düşünürlerin en önemlilerinden birisi olan İbnü'l-Heysem, özellikle fizik, optik, astronomi ve matematik konularında, döneminin genel anlamda sağlammış olduğu siyasi ve ekonomik üstünlüğe koşut olarak, parlak başarılar sergilemiş, bundan dolayı da Batı ve Doğu kültür kuşaklarında haklı bir ün sağlamıştır.

Çağdaşı İbn Sinâ gibi, o da başta fizik olmak üzere, geleneksel anlamda Antik Yunan'dan devralınan bilim konularında çalışmakla işe başlamıştır. Ancak, İbnü'l-Heysem o dönem içerisinde Müslüman bilim adamları arasında yaygın kabul gören Aristoteles otoritesine kapılmayıp, onun görüşlerine aykırı düşünceler geliştirmek ve bunları kaygısızca savunmak cesaretini gösterebilmiş nadir bir bilim adamıdır.
İbnü'l-Heysem yalnızca otoriteye karşı çıkmak cesaretini göstermekle yetinmemiş, aynı zamanda, yine döneminin genel eğilimine uygun olarak ilgi alanlarını geniş bir yelpazede tutmak yerine, günümüz bilim topluluklarında egemen olan görüş gibi, neredeyse tek bir bilim dalında optikte ayrıntılı ve kapsayıcı çalışmayı önem çıkarmakla da yenilikçi ve yaratıcı tavrını ayrıca kanıtlamıştır. Optiğin dışında astronomi ve geometriye gösterdiği ilgi de yine bu bilim dalının gerektirdiği bir ilgi olup, ayrıca bu alanlarda yeni bir kuram ya da kanıtlama yapma merakı değildir. Bununla birlikte, optik problemlerin daha anlaşılır kılınması için yaptığı bazı çalışmalar, astronomi ya da matematikte de yeni bir bilgiye ulaşmasını sağlamıştır. Bilim tarihine "İbnü'l-Heysem Problemi" olarak geçen ve "Bir daire düzlemindeki iki noktadan çıkan, daire çevresindeki tek bir noktada kesişen ve o noktaya olan normal ile iki eşit açı yapan doğrular çizmeyi öngören" geometri problemi bunun en güzel örneğidir. Çünkü bu geometri problemi aslında çukur aynalarda, ayna eksenine paralel gelen ışınların eksen üzerindeki bir noktada toplanacaklarını kanıtlamaya yöneliktir. Ancak bu çalışma aynı zamanda dördüncü derecede bir denklem problemi de bilim tarihine armağan etmiştir.
İbnü'l-Heysem aynı zamanda Antik yunan bilim anlayışını Ortaçağ İslâm Dünyası'nda başarılı şekilde temsil etmiş bir bilim adamıdır. Onun anlayışına göre, bili, tam anlamıyla olgunun bağlı bulunduğu kanunları gözlem ve deneyin sağladığı ışık altında matematiksel ifade eme etkinliğidir. Bilginin "sağlamlığa" ve "tartışmazlık statüsüne" ulaşmasının ise ancak konunun bir yöntem dahilinde ele alınmasıyla sağlanacağını ve konunun mutlaka olgusal ve matematiksel boyutlarını dikkate almak gerektiğini açıkça vurgulamaktadır. Bu bilim anlayışıyla doğanın matematiksel bir kavrayışla ele alınması gerektiğini benimsediği anlaşılan İbnü'l-Heysem'in, doğal olarak İslâm kültür kuşağında modern bilim tavrının ilk örneğini verdiğini de belirtmek yerinde olacaktır.
Bu inceleme İbnü'l-Heysem'in hayatının, eserlerinin, bilimsel katkılarının ve kendisi üzerine yapılan araştırmaların ele alındığı dört bölümden oluşmaktadır. Optik konusundaki değerlendirmeler çok büyük oranda bilim adamının kendi çalışmalarına dayanılarak hazırlanmıştır. Buna karşılık matematik ve astronomi konularında ise ikincil kaynaklardan yararlanılmıştır. Ancak bu kısım kitabın son derece küçük bir bölümünü oluşturmaktadır.
İslâm bilim tarihinin aydınlatılmasına ışık tutacağını umduğum bu çalışmanın baskısı sırasına yakın ilgilerini esirgemeyen Atatürk Yüksek Kurumu Başkanı Sayın Prof. Dr. Sadık Tural'a, Atatürk Kültür Merkezi Başkanı Sayın Prof. Dr. Taciser Onuk'a, ayrıca çalışmasının hazırlanması sırasında değerli görüş ve önerileriyle bana yardımcı olan meslektaşım Doç. Dr. Remzi Demir'e ve gerekli düzeltmeleri yapma nezaretini gösteren Yüksek Lisans öğrencimiz Mutlu Kılıç'a teşekkürü borç bilirim.
Hüseyin Gazi Topdemir
Mart 2000 / Ankara


Kısaltmalar
Şekiller Tablosu
Önsöz
Giriş
Birinci Bölüm
İbnü'l-Heysem'in Hayatı ve Eserleri
Hayatı
Eserleri
  • Kitâb el-Menâzır
  • Parabolik Aynalar Üzerine
  • Küresel Aynalar Üzerine
  • Tutulma Üzerine
  • Gökkuşağı ve Hâle Üzerine
  • Işık Üzerine
  • Yakan Küreler Üzerine
  • Yıldızların Görünmesi Üzerine
  • Yıldızların Işığı Üzerine
  • Ayın Işığı Üzerine
  • Evrenin Yapısı Üzerine
  • Bütün Meskûn Yerler İçin Kıble Yönünün Belirlenmesi
  • Eukleides‘in Elementler‘inin Beşinci Postulasının Şerhi
  • Kıble Yönünün Hesapla Belirlenmesi
  • Mesaha Usûlü Üzerine
  • Dairenin Dörtgenleştirilmesi
  • Ayın Hareketi Hakkında
  • Ptolemaios‘un Görüşleri Üzerine Kuşkular
  • Gölgelerin Nitelikleri
  • Samanyolu Üzerine
  • Apollonios‘un Konika‘sı Üzerine
İkinci Bölüm
Bilimsel Çalışmaları
Fizik Çalışmaları
  • Işığın Niteliği ve Yayılımı
  • Doğrudan Görme
  • Yansıma
  • Kırılma
  • Karanlık Oda Çalışması
  • Gökkuşağı ve Hâle Konusundaki Görüşleri
Matematik Çalışmaları
Astronomi Çalışmaları
Üçüncü Bölüm
  • İbnü‘l-Heysem‘in Daha Sonraki Dönemlerde Yapılan Çalışmalara Etkisi
  • A.Batı‘da Optik Geleneğin Yeniden Doğuşu
  • B.İbnü‘l-Heysem‘in Doğu‘daki Çalışmalara Etkisi
Sonuç
Dördüncü Bölüm
Ekler
EK: 1
İbnü‘l-Heysem Üzerine Yapılan Çalışmalar Bibliyografyası
EK: 2
İbnü‘l-Heysem‘in Işık Üzerine Adlı Makalesi
EK: 3
İbnü‘l-Heysem‘in Yıldızların Görünüşü Üzerine Adlı Makalesi
Terimler Sözlüğü
Bibliyografya
İngilizce Özet
Ibn Al-Haytham His Life and Works
  • A. His Life
  • B. His Works
Dizin
Diğer Özellikler
Stok KoduGLN0005
MarkaAtatürk Kültür Merkezi Yayınları
Stok DurumuVar
9789751615732

İlginizi Çekebilecek Diğer Ürünler

                     

Yeryüzünün en güzel kitaplarını arayanlar için KitapGuzeli.com

Elektronik Ticaret Bilgi Sistemi'nde kaydı doğrulanmış bir sitedir.


 
  KURUMSAL   İLETİŞİM
  Hakkımızda   Cevizlik Mah. İstanbul Cad. 21/20 Bakırköy / İstanbul
(Sanal Ofistir. Ziyaretten önce randevu alınız.)
  Kullanım Şartları   (+90) 212 533 2858
  Müşteri Memnuniyeti   iletisim@kitapguzeli.com
  Cayma, iptal ve İade      

PlatinMarket® E-Ticaret Sistemi İle Hazırlanmıştır.